به گزارش خبرنگار حمیدیا نیوز؛ ادبیات پژوه و شاعر معاصر در با اشاره به ضرورت زیست در ساحت قدسی برای خلق اثر عمیق، گفت: بسیاری از آثار امروز صرفاً بازنمایی تاریخی هستند و شاعر بدون تجربهٔ حقیقی آن ساحت، نمیتواند به ژرفای لازم دست یابد.
در پنل تخصصی بایدها و نبایدهای شعر آیینی که در چارچوب نخستین پیشرویداد جشنواره بینالمللی شعر حضرت علیاکبر(ع) در کارگاه شعر آئینی و با حضور شاعران جوان در سالن سردار سلیمانی برگزار شد، دکتر امیر سیاوش مرزبان، شعر آئینی را واکاوی چالشهای پیش روی آن را بیان کرد.
وی با تأکید بر لزوم حرکت از نقد صرف به سوی غنای محتوایی اظهار کرد: به جای تمرکز بر نقد آنچه گفته شده، باید نگاه را معطوف به آینده کرد. شکوفایی کنونی تا حد زیادی مرهون رسانههای نو و رویدادهای تازه در عرصه ادبیات است.
مرزبان با طرح این پرسش اساسی که چرا با وجود تمام تلاشها، به جایگاه ادبی بزرگان گذشته مانند سعدی نرسیدهایم، تصریح کرد: پاسخ در «تجربهٔ ساحت امر قدسی» نهفته است. بسیاری از اشعار امروزِ آیینی، در واقع «شعر تاریخی مذهبی» هستند؛ یعنی صرفاً بازنمایی رویدادهای تاریخیاند بدون آنکه شاعر در آن ساحت قدسی قرار گرفته و جزئی از آن شده باشد.
این استاد دانشگاه با معرفی کتاب «هنر مقدس» به عنوان نمونهای ارزشمند، توضیح داد: نویسنده این کتاب، که یک پژوهشگر غربی است، برای نوشتن درباره هر دین، سالها در سنت و زیستجهان آن دین غوطهور شده است. مثلاً برای درک هنر اسلامی، سالها در مراکش و در میان سنتهای صوفیانه زندگی کرد تا بتواند از درون آن بیندیشد و بنویسد. این همان چیزی است که ما اغلب از آن غافلیم.
وی با بیان مثالی از مرحوم «عمان سامانی» شاعر آیینی معاصر، خاطرنشان کرد: ایشان کسی بود که به راستی در ساحت وحدت وجود و امر قدسی قرار گرفته و آن را در شعرش متجلی کرده بود. نقل است که هنگام سرودن اشعار عاشورایی، روزها در اتاقش محو میشد و چنان با موضوع یکی میشد که گویی خود در آن صحنه حاضر است. این سطح از اتحاد و شهود است که اثر را ماندگار میکند.
مرزبان در ادامه به چالش شعر آیینی امروز پرداخت و گفت: مشکل اینجاست که ما غالباً بدون مطالعهٔ عمیق متون دست اول (مانند سیرهها)، صرفاً مصرفکنندهٔ روایتهای تاریخی ثانویه و حتی بعضاً نادرست هستیم. شاعر برای نزدیک شدن به شخصیتی مانند حضرت علیاکبر(ع)، باید ورای وقایع تاریخی ظاهری، به شناخت ابعاد گوناگون وجودی، سنتها و فضایل آن بزرگواران برسد.
وی در پایان با تأکید بر لزوم ادب و دقت در مواجهه با مضامین قدسی، از شاعران خواست: به جای تکرار روایتهای کلیشهای، با مطالعه و تفحص عمیق و با حریمی از ادب و معرفت، به استقبال ساحت قدسی بروند. تنها در این صورت است که میتوان امید داشت شعری خلق شود که نه تنها بازگوکنندهٔ تاریخ باشد، که ترجمان حقیقت و تاثیرگذار بر مخاطب باشد.